Przez dawnych Słowian leszczyna nazywana była rośliną świętą i tajemniczą, wręcz mocarną. Przypisywano jej szereg niezwykłych cech od mocy mediacyjnej między światem żywych i umarłych, przez zdolność leczenia z szeregu chorób, po dar sprzyjania miłości i płodności. Jej wczesna aktywność na przedwiośniu świadczyła o niezwykłej zdolności odradzania się, pomimo niesprzyjających warunków.
Gałęzie leszczyny uważano za silny talizman ochronny. Wtykano je w dachy domów, przy wejściach do gospodarstw czy na skrajach pól, wierząc, że chronią przed chorobami, złymi duchami i burzami. W wielu miejscach panowało przekonanie, że leszczyna nie bywa trafiana przez pioruny, ponieważ znajduje się pod opieką boga burzy – Peruna.
Leszczyna była także ważna w praktykach magicznych i wróżbiarskich. Z jej rozwidlonych gałązek wykonywano różdżki używane do poszukiwania wody, rud metali czy ukrytych skarbów. Wierzono, że drewno leszczyny potrafi „wyczuwać” to, co ukryte w ziemi, dlatego była kojarzona z odkrywaniem prawdy i tajemnic natury.
Duże znaczenie przypisywano również jej owocom. Orzechy leszczyny symbolizowały mądrość, płodność i dostatek, a ich jedzenie miało wzmacniać pamięć i jasność myślenia. Z tego powodu leszczyna bywała postrzegana jako roślina sprzyjająca wiedzy i dobrym decyzjom. Jednocześnie przypisywano jej zdolność ochrony przed siłami związanymi ze światem podziemi, którym w słowiańskich wierzeniach władał bóg Weles.